Boekgegevens
Titel: Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Auteur: Burg, P. van der
Uitgave: Gouda: G.B. van Goor, 1854
3de, geheel omgewerkte dr.; Oorspr. dr. : 1846
Opmerking: Bevat ook: 'Fondslijst. van den uitgever G.B. van Goor ...' (36 p.)
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 738 F 19
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203607
Onderwerp: Natuurkunde: klassieke fysica: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Vorige scan Volgende scanScanned page
.711
van loodsuiker (azijnzuurloodoxyde) in water, hang aan de kurk, waarmede
men de opening sluit, eene staaf van zink, dan zal zich, na men het eenigen
tijd rustig heeft laten staan, het lood in Hjne, sierlijke vertakkingen aan het
zink nederslaan. Giet in een platina schaaltje of een plaatje van dit metaal
een weinig van bovengenoemde oplossing; verbindt nu het schaaltje met de po-
sitieve pool van een galvanisch element, en zet de punt des negatieven pool-
draads midden op de vocht oppervlakte en wel even daaronder, dan zullen er
zich door het nederslaande lood op <le platinaplaat fraai gekleurde ringen vertoo-
nen, die, naar den ontdekker, kleurenringen van JSobili genoemd worden.
Verbindt men aau deu negatieven pooldraadeen plaatje platina, en aan de po-
sitieve pool een' platina draad, legt men vervolgens op het eersteeën stukje pa-
pier, dat met eene oplossing van joduretum potassii of ook van gewoon bloedloog-
zout doortrokken is, schrijft men nu met den positieven platina draad op het
papier, dan zullen zich, door de afscheiding van het negatieve jodium of het ijzer
in het eerste geval bruinzwarte, in het laatste blaauwe letters opdoen.
Wanneer de beide koperen pooldraden eener galvanische keten in zuur wa-
ter worden gedompeld, wordt het water ontleed; het zuurstofgas zal den positie-
ven pooldraad aangrijpen en verteeren of wegbijten, terwijl aan de negatieve
pool de waterstof zal afgescheiden worden; daar zal dus de pooldraad niet
door het zuur aangedaan wordeu, juist omdat hij negatief-electrisch is.
Door die opmerking is men op het denkbeeld gekomen, om een metaal, dat
door een zuur of eenige andere vloeistof wordt aangegrepen, voor dit inbijten te
beschermen, en wel, door het in aanraking te brengen met eeu ander metaal,
dat bij die aanraking positief-electrisch wordt, terwijl dus het eerste de nega-
tieve pool van dit enkelvoudig zamenstel zal uitmaken. Zoo wordt, bijvoorbeeld,
als men eene zink- en ko[)erplaat, die elkander aanraken, in een verdund zuur
dompelt, het zink sneller dan het koper geoxydeerd. Men heeft daarom getracht,
om de koperen platen, waarmede het hout der groote zeeschepen aan het beneden-
deel van het schip bedekt is, voor het wegvreten van het zoute water te beveili-
gen, door de platen met zink of ijzer in aanraking te brengen Proefnemingen
hebben geleerd, dal een stukje zink, zoo groot als de kop van een' gewonen spij -
ker, eene oppervlakte koper beschermt, die 2 tot 3 vierkante palmen groot is.
Het is deu schrijver gelukt, om ijzeren kagchelpijpen, die anders om de 3
jaren moesten vernieuwd worden, gedurende meer dan 6 jaren tegen het sterk
oxydereii te beveiligen, door aan de beide einden van ieder gewoon eind pijp een
reepje zink van 5 duim breedte, aan de binnenzijde der pijpen vast te doen klin-
ken. Deze en tallooze andere voordeelen brengt de kennis der natuur in bedrij-
ven en kunsten aan.
Na hel afdrukken vau de behandeling der scheikundige werking der volta-
sche kolom en dus ook van de inrigting der voltameters, ontvangt de schrijver
vau den heer Logeman te Haarlem een' door dieu werktuigkundige uitgedachten
voltaineter, welks inrigting ons te doeltreffend voorkomt, om er hier geene