Boekgegevens
Titel: Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Auteur: Burg, P. van der
Uitgave: Gouda: G.B. van Goor, 1854
3de, geheel omgewerkte dr.; Oorspr. dr. : 1846
Opmerking: Bevat ook: 'Fondslijst. van den uitgever G.B. van Goor ...' (36 p.)
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 738 F 19
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203607
Onderwerp: Natuurkunde: klassieke fysica: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Vorige scan Volgende scanScanned page
ijzer, het sterkst mag-
nickel. (uetisch.)
kobalt.
S
-a w
manganium.
palladium,
platina,
graphiet.
houtskool,
porselein,
kroonglas,
zuurstof. I ^ s-
dampkringslucht enz. f
stikstof zeer zwak diamagnetisch.
2
§ I
r S
a s
^ 2
w
i.«
--^
« - S rï^
Ö7Ö
ether,
alkohol.
goud.
water,
waterdamp,
ijs.
koper,
zil^r.
lood.
kwikzilver,
flintglas,
tin. ^
zink. -V
antimonium.
phosphorus. (netisch.)
bismuth, het sterkst diamag-
Plücker heeft doen zien, dat de magnetische eigenschap van de dampkrings-
lucht het gevolg is van de daarin aanwezige zuurstof. Koolzuur bleek geheel
onzijdig of onverschillig te zijn, even als stikstof. Waterstofgas is diamagnetisch,
maar indien cr zuurstof onder wordt gemengd, is het mengsel weder magnetisch.
Plücker heeft aangetoond, dat zuurstofgas in een magnetisch opzigt geheel alleen
staat, en dat alzoo de magneet kan dienen tot herkenningsmiddel van het zuur-
stofgas iu eenig mengsel. Hij bevond dat ijzer ongeveer 286 maal sterker door
den magneet wordt aangetrokken dan zuurstofgas.
5°. Phosphorus en bismuth worden reeds door de beide polen van eenen ge-
wonen magneet afgestooten. Hout, aardewerk, koper, zilver, water, was, veder-
hars, suiker, ivoor, vleesch, bloed, leder, appelen, brood, enz. worden door de
beide polen van den staafmagneet afgestooten, en plaatsen zich onder den invloed
van den hoef aequatoriaal. De hoogleeraar van Breda bevond, dat een levend
vischje tusschen de polen van den magneet bij den rug ophangen, door de mag-
neetkracht loodregt op de rigting der hjn werd geplaatst, die de beide polen
vereenigt. Men mag derhalve stellen, dat zulks ook met den mensch het geval
zoude zijn, indien men hem eveneens als het vischje tusschen de beide polen van
den hoef konde plaatsen, en kan hieruit afleiden, hoe waarschijnlijk het is, dat
het aardsche magnetismus in het leven van menschen, dieren en planten aandeel
neemt.
6'. Water, in een buisje van flintglas besloten, wordt, zooals gezegd is,
afgestooten en plaatst zich aequatoriaal. Maar zoodra men bij de proefnemingen
in Teyler's stichting bij het water gedeelte zijner hoeveelheid opgelost zwa-
velzuur ijzer goot, werd de buis oogenblikkehjk met kracht aangetrokken.
7* Zeer merkwaardig zijn de veranderingen, welke in de rigting van magne-
tische en diamagnetische stoffen plaats grijpen, wanneer zij omringd zijn van