Boekgegevens
Titel: Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Auteur: Burg, P. van der
Uitgave: Gouda: G.B. van Goor, 1854
3de, geheel omgewerkte dr.; Oorspr. dr. : 1846
Opmerking: Bevat ook: 'Fondslijst. van den uitgever G.B. van Goor ...' (36 p.)
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 738 F 19
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203607
Onderwerp: Natuurkunde: klassieke fysica: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Vorige scan Volgende scanScanned page
497
der ligchamen nuttig toejiast. In Parijs bestaat eene inrigting, die wel onze
opmerking verdient. Daar worden 400 verschillende afdeelingen, zooals zalen,
kamers, portalen, enz., niet door stoom, maar door rond loopend heet
water verwarmd. Er wordt slechts op eene plaats gestookt, en de vuurhaard
heeft niet meer dan 1 el middellijn en 8 palm hoogle. Boven dit vuur ligt eene
klok van plaatijzer, van dubbele wanden voorzien en met water gevuld. Uit deu
top dezer klok rijst eene buis opwaarts, insgelijks met water gevuld en bestemd
om het, door de warmte in de klok ligter gewordene water hjuregt naar boven
te voeren tot de hoogst gelegeue vertrekken van het paleis, van welke hoogte het
in eene menigte andere buizen overgaat, rondloopt door de verschillende ver-
trekken, en in eene algemeene vergaderbuis wordt opgevangen, om alsdan op
nieuw naar het benedenste gedeelte van den ketel koud teruggevoerd, en weder
verwarmd te worden.
ToepassiDgeii.
Waarcwu smelten, wanneer de dooi invalt, sneeuw en ijs niet si>oediger weg?
Wanneer men sneeuw of ijs iu eene kamer brengt, waarom wordt het er
dan koud ?
Waarom is dit ook het geval, indien er kleederen bij het vuur worden ge-
droogd.
Als men melk in eeu papieren bakje giet en men houdt dit boven de brandende
kaars of lamp, zoo zal het papier niet in brand geraken en de melk er zelfs in
kunnen gekookt worden. Hoe komt dit?
Wanneer men een weinig water in een' linnen schotel giet, en men plaatst
dezen in een' anderen schotel, die gevuld is met sneeuw en op een stukje bran-
- dende turfkool staat, zoo begint weldra het water in de bovenste schaal te be-
vriezen. Wat is hiervan de oorzaak ?
Om bevrorene appelen, peren, aardappelen, enz., weder bruikbaar te maken,
werpt men ze in koud water; van binnen ontdooijen zij daarin na korten lijd
maar worden dan ook van buiten met eene dunne ijskorst bezet. Verklaar dit
verschijnsel!
Waarom werpt de pompmaker zout in de pompbuis, wanneer des winters de
zuiger zou bevriezen?
Sommige gebouwen worden door stoom verwarmd, die door pijpen in de
onderscheidene vertrekken wordt rondgeleid. Waardoor ontstaat dan hier hoofd-
zakelijk de warmte?
Indien twee even groote vaten, vau welke het eene met ijs van O' en het andere
met water van O' is voorzien, door een even sterk vuur worden verhit, zoo zal het
water 70' warmte hebben verkregen, wanneer het ijs gesmolten is tot water van
0°; enwanneer het water 5' temperatuur heeft, zal er ongeveer deel van het
ijs gestnollen zijn. Verklaar dit versihijiiscl eens!
22'*