Boekgegevens
Titel: Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Auteur: Burg, P. van der
Uitgave: Gouda: G.B. van Goor, 1854
3de, geheel omgewerkte dr.; Oorspr. dr. : 1846
Opmerking: Bevat ook: 'Fondslijst. van den uitgever G.B. van Goor ...' (36 p.)
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 738 F 19
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203607
Onderwerp: Natuurkunde: klassieke fysica: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Vorige scan Volgende scanScanned page
239
stofgas gegeven is, leidt tot eene dergelijke verklaring van den knal, dien het
springen van buskruid veroorzaakt, en het naar binnen en buiten aan stuk slaan
der glasruiten. Zoudt gij deze verklaring geveu kunnen?
Hetgeen over het gasstoken is gezegd, levert eene uitmuntende v erklaring op
voor het gasstoken uit olie, en waarom men daartoe de meest onreine en ruwste
oliën gebruiken kan: uitvet, hout, drekstoffen, enz., iu welk geval de ijzeren
cilinders met deze stoften worden gevuld Het geeft een denkbeeld van het stoken
van fioulaztjn. Hierbij wordt de cilinder, die alsdan eenen veel grooteren omvang
heeft, met hout volgemaakt. Ook geeft deze gasontwikkeling aanleiding tot
verklaring vau het ontvlammen van olie en van het vet eener kaars, daar dit niets
anders is dan het luchtvormig maken der olie- en vetstoffen.
Wat over het koolzuurgas is gezegd, kan verklaren :
Waarom erop het marmer eene onuitwischbare vlak ontstaat, zoo meu er bij
ongeluk een' druppel zuur op laat vallen.
Waarom men koolzuurgas, even als eene drupvormige vloeistof uit een glas
op eene brandende kaars kan gieten, en haar daardoor uitdooven.
Waarom bij het binnentreden vau bier- of wijnkelders nu en dan menschen
het leven hebben verloren.
Waarom het in bierbrouwerijen en branderijen dikwerf gebeurt, dat ratten
doodblijven, die op den rand eener met geestrijk vocht gevulde kuip loopen, of
over planken, die over deze gelegd zijn.
Waarom de wijngaardeniers, wanneer zij in de kuipen afdalen, om het drui-
venmoes te treden en dus de gisting op te wekken, soms duizelig er uit worden
gehaald.
Hetgeen over het zwavelwaterstofgas is aangehaald, verklaart :
Waarom de letters, die met eene oplossing van loodzout op papier zijn ge-
schreven, zigtbaar worden, wanneer men het papier in eenen pot doopt, waariu
zwavelwaterstofzuur begrepen is.
Alsmede, waarom dit gas de meeste metalen zwart maakt.
Waarom een zilveren lepeltje, van hetwelk men bij het ledigen van eijeren
gebruikt heeft gemaakt, zwart wordt, enz., enz.
ACHT EN DERTIGSTE LES.
De grondstelling nn Arcliiniedes loegepast op de \eèrkrachtige
vloeistoffen. Luchtbollen. Lnchtslroonien in den dampkring.
Ik wil u in deze les de beschrijving eener uitvinding geven, die, toen zij het
eerst bekend werd, nog meer beweging maakte, nog meer de algemeene belang-
stelling opwekte, dan de uitvinding der stoomwerktuigen, hoewel deze laatste
onvergelijkelijk verre de'eerste in nuttigheid overtreft. Ik bedoel de uitvinding
van den luchtbol. Watis een luchtbol? — Waarom, en met welk vermogen rij s^