Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Auteur: Mulder, Lodewijk
Uitgave: Arnhem: D.A. Thieme, 1863
2e dr
Opmerking: Tweede deel: Nieuwe geschiedenis
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-698
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201485
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Vorige scan Volgende scanScanned page
37
De slag bij Mühlberg maakte een einde aan den Schmalkaldi-
schen oorlog, daar de overige verbondenen niet in staat waren,
zich tegen den Keizer te verzetten. Philips mw Hessen zag geene
andere uitkomst dan zich te onderwerpen. Maurits van Saksen,
zijn schoonzoon, bood zijne bemiddeling aan, en bragt een ver-
drag tot stand, ten gevolge waarvan de Landgraaf zich in persoon
tot den Keizer begaf, en hem knielend om vergiffenis smeekte.
Niettegenstaande Maurits zich borg gesteld had, dat hij niet
gevangen zou genomen worden, en de Landgraaf dit uit de
woorden van het verdrag ook had begrepen. werd hij toch
door den Keizer in hechtenis gehouden en uiterst streng behan-
deld; het bewind over zijn land werd echter aan zijne zonen
gegeven.
§ 14. Oorlog met Maurits van Saksen, in verbond met Hen-
drik II, tegen Karei V. Verdrag van Passau. Frede
van Vaucelles. Godsdienstvrede van Augsburg.
Troonsafstand van Karei F.
Keizer Karel V stond na het onderwerpen van het Schmalkal-
dische verbond op het toppunt zijner magt. In Spanje, Napels
en Milaan heerschte hij nagenoeg met onbeperkt gezag; de Ne-
derlandsche gewesten waren thans allen onder zijn bestuur ver-
eenigd; de verovering van ['erii (bl. 7) had eenige jaren te voren
zijn reeds zoo uitgebreid gebied in Amerika aanzienlijk vermeer-
derd , en in al deze landen had hij de nieuwe begrippen in het
godsdienstige onderdrukt, of wel met geweld tegengegaan en
hunne verspreiding belemmerd. Nu was ook de kracht zijner
tegenstanders in Duilschland gebroken, zoodat de omstandigheden
gunstig schenen om ook hier tot meer onbeperkt gezag te geraken,
en hij koesterde het voornemen om zijnen zoon Philips, in plaats
van zijnen broeder Ferdinand, de opvolging op den keizerstroon
te bezorgen , en misschien de keizerlijke waardigheid erfelijk in
zijn ge.slacht te maken.
Dit plan, welks verwezenlijking aan het Oostenrijksche huis
een overwigt zou bezorgen, dat allerverderfelijkst kon worden
voor de vrijheid van Europa, werd verijdeld door Maurits van
Saksen, die eenige jaren na de zegepraal van Karel over het
Schmalkaldische verbond, op het onverwachtst met groote vast-
beradenheid als zijn tegenstander optrad. Herhaalde malen, doch
te vergeefs, had hij er bij den Keizer op aangedrongen, dat deze