Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Auteur: Mulder, Lodewijk
Uitgave: Arnhem: D.A. Thieme, 1863
2e dr
Opmerking: Tweede deel: Nieuwe geschiedenis
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-698
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201485
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Vorige scan Volgende scanScanned page
26
§ 10. De Boerenkrijg in üuitschland. Inval der Turken
in Hongarije en Oostenrijk. Het verbond van Schmal-
kalden. Interim-vrede van Neurenberg.
De vrede van Kcmerijk was van de zijde van Karel V voor-
namelijk bevorderd geworden, omdat de aangelegenheden in Duitsch-
land hem groote zorg veroorzaakten. Gedurende den tijd, dat
de hierboven omschreven oorlogen in Italië woedden, had de
Hervorming aanzienlijke vorderingen in het Duitsche rijk gemaakt,
en was er veel voorgevallen, dat niet alleen ten opzigte van de
godsdienstige vraagpunten, maar ook met betrekking tot den
maatschappelijken en staatkundigen toestand van het grootste ge-
wigt was.
Door op den Rijksdag te Worms Luther en zijne aanhangers
in den Rijksban te doen, had de Keizer eene zaak, die oorspron-
kelijk slechts tot het gebied der godsdienst behoorde, tot eene
staatszaak gemaakt, en zij werd zulks natuurlijk nog meer toen
verscheidene vorsten, waaronder voornamelijk Frederik de
Wijze, Keurvorst van Saksen, en Philips rfe Grootmoedige, Land-
graaf van Hessen, genoemd moeten worden, de Hervormde leer
omhelsden , en hare belijders tegen vervolging beschermden, zoo-
dat aan het besluit van Worms geen gevolg kon worden gegeven.
Dit wekte het misnoegen op van de tegenstanders der Her-
vorming, wier verbittering nog meer toenam toen in het jaar 1524
een verschrikkelijke opstand onder het zwaar verdrukte landvolk
in Zuid-DuitscJiland uitbarstte. De onmenschelijke behandeling en
de willekeur van de aanzienlijken en van de adellijke grondbezit,
ters hadden reeds in vroegere jaren meermalen hier en daar op-
roerige bewegingen te weeggebragl, en toen nu met de Hervorm-
de leerstellingen, welke vrijheid van denken in het godsdienstige
op den voorgrond stelden, ook de zucht naar vrijheid in het
maatschappelijke ontwaakte, was het voor sommige dweepers
en geestdrijvers niet moeijelijk de zwaar mishandelde boeren in
opstand te brengen, en hen tot het plegen van de vreeselijkste
gruwelen tegen hunne verdrukkers aan te sporen. Kerken, kloos-
ters en kasteelen werden door het woedende volk geplunderd en
verwoest, en duizenden op de onmenschelijkste wijze om het le-
ven gebragt, totdat het eindelijk aan de vereenigde pogingen van
onderscheidene Duitsche vorsten , waartoe ook de Landgraaf van
Hessen behoorde, in het jaar 1525 gelukte, de opstandelingen
ten onder te brengen, en met bloedige gestrengheid de rust te
herstellen.