Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Auteur: Mulder, Lodewijk
Uitgave: Arnhem: D.A. Thieme, 1863
2e dr
Opmerking: Tweede deel: Nieuwe geschiedenis
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-698
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201485
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der vaderlandsche geschiedenis, ten dienste van hen, die zich tot de lessen bij de Koninklijke Militaire Akademie wenschen voor te bereiden
Vorige scan Volgende scanScanned page
23
§ 9. Eerste oorlog tusschen Karei V en Frans I.
Vrede van Madrid. Tweede oorlog tusschen de
beide vorsten. Vrede van Kamerijk.
Intussclien was de vijandige stemming tusschen Karel V en
Frans I voortdurend toegenomen , en eindelijk brak in 1521 de
eerste der vier tusschen hen gevoerde oorlogen uit.
Karel had zich in het begin van dat jaar de medewerking
verzekerd van den Paus, wien hij de onderdrukking der Luther-
sche leerstellingen en eene vergrooting van het gebied van den
Kcrkelijhen Staat beloofde, en tegelijkertijd had hij door geschen-
ken en beloften den Kardinaal Wolsey, den alvermogenden eer-
sten minister van Koning Hendrik VIII van Engeland, voor zich
weten te winnen. Tusschen deze drie vorsten kwam een verbond
tot stand, waarby bepaald werd, dat men de Franschen uit Mi-
laan verdrijven, en Frans Sforza, den broeder van Maximili-
aan , die zijn land aan den Franschen Koning had afgestaan (bl.
15) en sedert dien tijd in Frankrijk woonde, in de regering van
dat Hertogdom zou stellen.
Dit plan werd in de eerstvolgende jaren ten uitvoer gelegd.
Milaan en Genua -werden veroverd, en vóór het einde van het
jaar 1524 waren de keizerlijke troepen zelfs tot in Frankrijk voort-
gedrongen , hetwelk zij echter weldra weder moesten verlaten.
Nu besloot Frans I zich in persoon aan het hoofd van een
magtig leger Ie stellen, en de herovering van het verloren grond-
gebied te beproeven. In October 1524 trok hij de Alpen over,
maakte zich meester van het grootste gedeelte van het Hertog-
dom Milaan, en sloeg het beleg voor Pavia. Intusschen rukte
het keizerlijke leger tot ontzet aan , en in Februarij 1525 kwam
het voor de muren dier stad tot een geweldigen slag, waarin de
Franschen volkomen werden geslagen en de Koning zelf gevan-
gen genomen werd.
Naar Madrid gevoerd, werd hij daar tot in het begin van het,
volgende jaar in gevangenschap gehouden, en om zijne vrijheid
terug te bekomen, tot het sluiten van een hoogst nadeeligen
vrede gedwongen, waarbij hij van zijne aanspraken op Napels,
Milaan en Gemta afzag, Bourgondië aan Karel V afstond, en
beloofde, dat hij het huis van Albret niet meer zou bijstaan
tot de verovering van Spaansch Navarre.
Frans verbond zich door een plegtigen eed tot naleving van
dit verdrag, doch had, kort voor het sluiten daarvan, in het ge-