Boekgegevens
Titel: Nederland, zijne provinciën en koloniën: land en volk beschreven
Auteur: Kuyper, J.
Uitgave: Leeuwarden: Hugo Suringar, 1878
Leeuwarden: Corporatieve Handelsdrukkerij
2e dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-562
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_201128
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: geografie van Nederland
Trefwoord: Geografie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nederland, zijne provinciën en koloniën: land en volk beschreven
Vorige scan Volgende scanScanned page
■228
millioen klapperboomen en de veestapel van 4^-3 millioeD
buffels en runderen.
In 1875 werd door de Nederl. Handelmaatschappij alleen
aan vrachten voor de overbrenging van den oogst van Java
naar Nederland ruim 2% millioen gulden betaald, terwijl de
f opbrengst der hier te lande verkochte produkten 67 millioen
■ gulden bedroeg. Het verkeer van den handel in de Javaan-
sche havens i) bestond in 1875 uit ongeveer 4500 in- en
uitgaande schepen, met 800000 tonnen inhoud in elk dier
beide richtingen. In de Buitenbezittingen werden de verschil-
lende havens wel door meer schepen bezocht, maar het aan-
tal tonnen was veel geringer. Het verkeer in de belangrijkste
havens kan het best worden opgemaakt uit de ontvangsten
aan in- en uitvoerrechten en pakhuishuur in 1875: te Ba-
tavia 2,4, te Soerabaja 2,2, te Samarang 2,1 millioen gulden;
dan volgen de veel onbelangrijker havenplaatsen Tjeribon met
ruim, en Pasoeroean met ongeveer Vi millioen gulden.
Dat de nijverheid zich in de laatste jaren ook krachtig
ontwikkeld heeft, is op te maken uit de bg den aanvang van
1876 aanwezige stoomketels aan partikulieren toebehoorende,
ten getale van 1040, waaronder 86 in stoomvaartuigen, de
overige hoofdzakelijk (808) in suikei'fabrieken.
Evenzoo klom het aantal portbetalende brieven tot ruim
2 millioen, behalve 120000 aangeteekende brieven, en ruim
383000 naar en va;i het buitenland gezonden brieven; de
telegraafdienst breidde zich ook aanzienlijk uit.
Wij mogen bij deze schets van het hoofdeiland Java niet
onvermeld laten, dat het allerwege door uitmuntende rijwegen
is doorsneden en dat deze jaarlgks nog uitbreiding erlangen; dat
alle belangrijke plaatsen door telegraaflijnen verbonden zijn en
dat spoorwegen van Batavia naar Buitenzorg, van Saniarang
over Soerakarta naar Djokjokarta, met een zijtak naar de
vesting Willem I, en van Soerabaia naar Pasoeroean zijn
aangelegd, terwijl andere lijnen zijn ontworpen. Vooral voor
de opleiding van Europeesche kinderen wordt gezorgd en
voortdurend wordt hierbij naar verbetering getracht, terwgl
telkens nieuwe scholen worden geopend voor kinderen van
1) De scheepsbeweging bepanit zich op Java hoofdzal;elijk tot de drie aan de N.
knst gelegen hoofdhavens Ratavia, Samarang en Soerabaia; voorts zijn niet onbelangrijk
Pasoeroean, Tjeribon, Probolinggo, Panaroekan, Tagal, Pekalongan en Indra-
majoe aan diezelfde kust; en Tjilatjap beneveKS de Wijnkoorsbaai aan de zuidzijde.