Boekgegevens
Titel: Driemaal den aardbol om!: aardrijkskunde voor de volksschool in drie ineensluitende leerkringen
Auteur: Bruins, F.
Uitgave: Groningen: P. Noordhoff & M. Smit, 1878
6e, herz. dr
Opmerking: II
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 2489
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200395
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: geografie van de aarde
Trefwoord: Geografie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Driemaal den aardbol om!: aardrijkskunde voor de volksschool in drie ineensluitende leerkringen
Vorige scan Volgende scanScanned page
65
Nederlandschen staat en de Handelinaatseliappij tot stand gekomen,
voorloopig voor 6 jaren, n.1. van 1 Jan. 1875 tot 1 Dec, 1879,
Wordt die overeenkomst niet twee jaren voor dea afloop van dien termijn
door eene der beide partijen opgezegd, dan wordt zij beschouwd stilzwijgend
voor telkens 5 jaren te zijn verlengd. Bij deze evereenkomat is het aan den
Minister van koloniën overgelaten te bepalen, welke en hoevele producten of
andere voorwerpen door de Handelmaatschappij zullen worden overgevoerd.
Alzoo keeft de Handelmaatschappij in Ned.-lndië een zeker monopolie. De
Maatschappij is echter niet alleen de vrachtvaarster der regeering, zij is tevens
haar handelsagent. De overgevoerde producten worden n.1. in Nederland door
de Maatschappij verkocht; van de opbrengst dier veilingen trekt zij vaste pro-
centen (van de koffie 2 proc , van het tin proc.!). De veiliogen der
Handelmaatschappij worden ongeveer elke maand gehouden, en wel te Amster-
dam en Rotterdam; kleine veilingen geschieden ook te Middelburg, Dordrecht
en Schiedam. Kotfie en tin zijn de beide hoofdartikelen. De Handelmaat-
schappij houdt zich niet bezig met reederij; zij stelt het vervoer van producten
naar het moederland bij inschrijving open voor alle Nederlandsche schepen,
die voor de Indische vaart geschikt zijn. Zoodoende zijn de belangen der
Nederlandsche reeders niet met die der Maatschappij in strijd.
Door de vereenigde werking van het Cultuurstelsel en de Han-
delmaatschappij heeft men drie groote doeleinden bereikt: 1.
Ned.-lndië is voor het moederland eene bron van rijke inkomsten
geworden; 2. de Nederlandsche handel, die na de bevrijding van
de Fransche heerschappij geheel vernietigd was, heeft een aan-
zienlijk deel in den wereldhandel herkregen (stapelmarkten!); 3. de
Nederlandsche zeevaart is herleefd.
§ 8. Besümr. Het opperbestuur van Neer).-Indië
behoort aan Z. M. den konins; der Nederlanden, in
Indië vertegenwoordigd door den gouverneur-generaal
(thans de heer van Lansberge), bijgestaan door dctt Raad van Indië.
Buitendien zijn er nog twee gouverneurs: die van
Sumatra's westkust en die vau^ Celebes en onderhoorig-
heden, verantwoordelijk aan den gouv.-gen. Als hoof-
den van gewestelijk Ijestuur heeft men verder overal
residenten, behalve in Beiikoelen en Blitong, waar
het gewestelijk bestunr is toevertrouwd aan adsistent-
(= hulp-)residenten. De residentiëii van Java zijn ver-
deeld in regentschappen, waarvan het huishoudelijk
F. BRUINS, Driemaal den Aardbol om! II, 6e druk. 5