Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
516
als een geheel heen en weer, terwijl zij regelmatig dwars
door haren toestand van rust heengaat; hare trillingen zijn
transversale of dwarstrillingen.
Toon- Na de gesteldheid der trillingen eener snaar hebben wij te
hoogte onderzoeken, waarvan de hoogte van den toon afhangt,
eener . ' ® ° '
snaar, dien eene snaar geeft.
Proef Z». Naast het eene einde van den in de vorige
^cler^ pi oef gebruikten draad bevestige men een eind bindgaren; hunne
snaar, andere einden binde men aan een stokje, dat men in het mid-
den aanvat om beide draden even sterk te spannen. De dun-
nere draad zal een hoogeren toon geven. De toon van een
gespannen draad of van eene snaar is des te hooger hoe d u n-
ner zij zijn. Daarom geeft men aan de snaarinstrumenten
voor de lagere toonen dikkere en voor de laagste om-
sponnene snaren.
Span- Proef c. Men spanne den draad met de hand slechts
Bing ...
der weinig, hij zal een lageren toon geven. Trekt men hem strak-
snaar. j^gp (jj^jj ^yordt de toon hooger; door de sterkere spanning
wordt de veêrkrachtigheid vermeerderd en daardoor het aantal
trillingen en de toon verhoogd. De toon eener snaar is des
te hooger, hoe sterker zij gespannen is. Bij het
stemmen van een instrument worden de snaren met be-
hulp der schroeven sterker gespannen, wanneer haar toon te
laag is.
Lengte Proef fi?. Wordt de geheele draad in trilling en dus tot
snaar toongeven gebragt, dan geeft hij bij de zelfde spanning ook steeds
den zelfden toon. Nu plaatse men echter den stoel midden on-
der den draad, drukke dezen bij onveranderde spanning op de
leuning van den stoel neder en late het stuk van den draad
tusschen zijn bevestigingspunt en den stoel trillen. De toon zal
veel hooger zijn. Er klinkt slechts een stuk van den gesp.annen
draad of een kortere draad, en het is gemakkelijk te vinden,
dat de toon steeds des te hooger zal zijn, hoe korter
de snaar is.