Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
433
Pig. 238.
den naar boven en dan weder naar
beneden te buigen; het blik hangt dan
van den bovensten rand des schotels
er in neêr. Een schotel, van dezen
toestel, de zoogenoemde brug, voor-Pneuma-
zien, heet eene pneumatische "sclie
' tobbe,
tobbe. Het water staat een vinger
breed boven de brug, en de mond der
glazen buis moet juist onder de ronde opening der brug ge-
bragt worden.
Plaatst men na deze voorbereidingen de lamp onder de rea-
geerbuis met kwikzilveroxyde, dan stijgen er uit de glazen buis
luchtbellen door het water in het artsenijglas op en dringen er
water uit; dat is gewone lucht, die in de reageerbuis en in de
glazen buis bevat was. Gelooft men deze, 't geen men uit de
vergelijking van de reageerbuis met het artsenijglas kan afleiden,
volledig opgevangen te hebben, dan neemt men het eerste me-
dicijnglas weg en zet een tweede, met water gevuld, op zijne
plaats. De luchtblazen, die er thans in opstijgen, zijn het eene
bestanddeel van het kwikoxyde, de zuurstof. Te gelijker tijd
ziet men in het bovenste gedeelte der reageerbuis zich metalen
kogeltjes aanzetten; zij bestaan uit kwik, het tweede bestand-
deel van het kwikoxyde. Het kwikoxyde is bij gevolg een za-
mengesteld ligchaam en is door de warmte in twee nieuwe lig-
chamen, die er in uiterlijk aanzien en in eigenschappen geheel
van verschillen, ontbonden, in een metaal en een gas. Alle
zoodanige verschijnselen, waarbij nieuwe lig- Chemi-
ehamen met nieuwe eigenschappen ontstaan,
schijn-
heeten chemische (scheikundige) v e r s c h ij n s e 1 e n. Is selen.
het artsenijglas geheel met zuurstof gevuld, dan kurkt men het toe,
terwijl zijne opening onder water blijft, zet het voor de volgende
proeven weg en brengt in zijne plaats een ander op de brug der
tobbe. 100 greinen rood kwikoxyde bevatten circa 280 kubieke
duimen zuurstof, zoodat men er verscheidene kleine glazen mede
28*