Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
24
w i g t bevinden ' en in eiken stand in rust blijven. Een
klein stukje kurk, dat men op den regter arm van den eve-
naar schuift, zal dan bewerken dat het zwaartepunt van het
geheel zich in horizontale rigting naar de regter zijde ver-
plaatst, en, dewijl het in den toestand der rust onder het
steunpunt vallen moet, dat de evenaar zich bij dit ge-
ringe overwigt loodregt plaatst. Zulk eene balans
zou onbruikbaar zijn.
Ligging Proef a. Na het overwigt afgenomen te hebben, schuift
van het ^^^ gg^ g^y]^ kurk boven op de tong en doet daardoor de ver-
zwaar- .. .
tepunt schijnselen ontstaan, die er plaats hebben, wanneer de vervaar-
^h^t^^ diger eener balans het steunpunt onder het zwaartepunt heeft
steun- aangebragt. Daardoor ontstaat het wankelbare evenwigt;
punt. (^g evenaar slaat bij het geringste overwigt vol-
komen om en keert zijne bovenste zijde naar beneden.
Proef A. Er blijft niets anders over dan in onzen toestel
de tong verder naar beneden te schuiven, er van onderen eene
kurk aan vast te maken en daardoor het zwaartepunt van den
evenaar meer naar beneden , loodregt onder het ondersteunende
spilletje te brengen.Dan zal het zekere evenwigt ontstaan,
en de niet belaste evenaar zal na eenige slingeringen steeds
weder in den horizontalen stand terug keeren.
Het zwaartepunt eener balans moet alzoo lood-
regt onder den onderkant van het middenmes,
onder het steunpunt liggen. Wie eene balans koopt, moet
daarom opletten, of de evenaar, nadat men er de schalen afge-
nomen heeft, zich wel in den horizontalen stand van evenwigt
plaatst. Welke werking wordt aan een zoodanigen evenaar door
een overwigt voortgebragt ? Om dit te weten te komen, make
men aan het regter einde der zwevende breinaald een stukje kurk
vast. Van boven regts is een nieuwe last bijgekomen; het ge-
meenschappelijk zwaartepunt van dezen en den evenaar is niet
meer onder de spil te zoeken, maar in eene plaats van den evenaar
verder regts.De regter arm van den evenaar beweegt zich daarom