Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
20

I f
welke men er twee door middel van onder door de plank ge-
dreven schroeven als dragende zuilen opzet, terwijl men een der-
de indeelt en boven zijn zwaartepunt aan eene stift ophangt.
Over ieder einde der staaf wordt een draad geschoven en onder
aan beiden een ligtc van koperdraad gebogene haak gebonden.
Om gewigten aan de haken te kunnen hangen slaat men om
ieder stuk gewigt eenen draad en iaat dien van boven eene vaste
lus vormen. Twee stukken van 4- onsen , een van twee en twee
van een ons zullen voor de volgende proeven noodig en toerei-
kend zijn; waarbij het ook niet noodig is, dat deze juist het
opgegeven gewigt bezitten, als zij maar tot elkafir juist in de
opgegevene verhouding staan. Vierkante stukken dik plaatlood
met gaten in een der hoeken zijn zeer geschikt en niet moeije-
lijk te bekomen.
Proef Nu hange men aan het eene einde der staaf, juist 24 duim
letden •• ••
"■elijk- ^^^^ steunpunt, een gewigt. Pit zal wegens zijne zwaarte als
een last werken, de staaf om haar steunpunt doen
dra ai jen en haar ander einde opwaarls bewegen met eene
kracht van vier onsen, als het aangehangen gewigt een van de
grootste der bovengenoemde is. Wilde men daarom het evenwigt
herstellen, en de staaf in den horizontalen stand terug brengen,
dan moest men het door de 4 onsen omhoog bewogen einde met
eene gelijke kracht naar beneden trekken. Hangt men derhalve
ook aan dit einde, insgelijks naauwkeurig 24 duim van het steun-
punt , het andere 4 ons gewigt, dan wordt daardoor de hori-
zontale stand hersteld, en de aangebragte kracht houdt den
last in evenwigt.
I.astcu Eene onbuigzame staaf, die in een punt on-
nvAgt. Jer st e un d is en zich daarom laai dr aaij en , heet
een hefboom. Gelijk aan de houten staaf van onze proef
werken aan iederen hefboom twee krachten en pogen hem naar
tegenovergestelde rigtingen te draaijen : eene daarvan is de last,
die opgeheven moet worden, terwijl de andere, door welke
men den last poogt op te heften, magt genoemd wordt. Last
e
ar mi-
gen hef-
boom.