Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
321.
Fig. 97
Spiritus-
weger.
werktuig drijft; het onderste bolletje is met hagel of kwik gevuld
en heeft ten doel, dat het zwaartepunt
zoo laag mogelijk ligge en de vochtwe-
ger regtop drijve. Iedere vochtweger
wordt slechts voor eene bepaalde vloeistof
vervaardigd, en als hij voor spiritus be-
stemd is, noemt men hem ook wel spiri-
tus* of brandewijnweger. Daar zuivere spi-
ritus minder digt is dan water, zoo
wordt ieder mengsel van spiritus en water,
gelijk zij in den handel voorkomen, des
te digter, hoe meer water er in bevat is;
doch het blijft altijd nog ligter dan zuiver
water. Om door indompeling van den vochtweger terstond te
kunnen merken, hoe veel deelen spiritus zich onder 100 deelen
der vloeistof bevinden , of hoe veel percent spiritus het mengsel
heeft, dompelt men het werktuig eerst in zuiver water en tee-
kent het punt aan, tot hetwelk het zinkt, en dat onder aan de
glazen buis liggen zal, met O , ten teeken dat er bij dezen stand
geen spiritus in de vloeistof bevat is. Hierop dompelt men het
in een mengsel van 95 deelen water en 5 deelen spiritus en
teekent het punt aan de buis met 5 , waardoor aangeduid wordt,
dat het mengsel onder 100 deelen der vloeistof 5 deelen spiritus
of 5 percent lioudt. Even zoo dompelt men den vochtweger
in mengsels, die 10, 15, 20 enz. tot 100 percent spiritus
bevatten en schrijft deze percent getallen aan het punt der
glazen buis, tot hetwelk zij in ieder mengsel zinkt. Wil men
nu de kracht van den te koopen spiritus of brandewijn onder-
zoeken, dan wijst het getal, tot aan hetwelk de vochtweger
er indompelt, dadelijk de percenten van den spiritus aan. Al-
leen is hierbij nog te bedenken, dat de spiritus door grootere
warmte uitgezet en ligter wordt en dan van grootere kracht schijnt
dan werkelijk het geval is, waarom men tegenwoordig goede vocht-
wegers, vooral als zij voor spiritus bestemd zijn, ook veelal van