Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
162
langzaam zamengeperst kunnen worden. Gesteld dat de perskolf
met eene drukking van 90,000 pond een palm opwaarts be-
wogen moet worden en zoo een arbeid van 9000 kilogrammeter
te verrigten heeft. Een stevig arbeider kan met de drukking
van 60 pond het handvat van den hefboom in iedere seconde
50 duim nederdrukken; de zuiger der perspomp ligt 10 maal
digter bij het steunpunt en legt telkens eenen weg van 5 duim
af. De perskolf is 400 maal zoo groot en wordt daarom bij ie-
deren nedergang van den zuiger slechts V400 of Vso duim op-
geheven; er worden 800 nedergangen van den zuiger vereischt
om de perskolf 1 palm, of Vso x 8 O O duim hoog te bewegen.
Voor deze 800 slagen heeft de arbeider 800 seconden of bijna
1 kwartier uurs noodig gehad, zonder den tijd te rekenen , telken
male voor het ophalen van den zuiger benoodigd.
84. Adhesie-verschijnselen. Er zijn verschijnselen, die
vanide vroeger opgegevene wetten afwijken en door eene kracht
voortgebragt worden, welke zich bij de aanraking van twee
ligchamen werkzaam toont.
Adhesie A. Adhesie van vaste ligchamen aan el-
t O tl rl P r
te lig- kander.
chamen. Proef. Men snijde een stuk go m e 1 a s ti e k met de schaar
in twee kleinere stukken en drukke die met de versehe opper-
Fig. 86. klakten der doorsnede, zonder deze zeiven met de
vingers aan te raken, weder aan elkander. De stuk-
ken gomelastiek zullen aan elkander blijven
hangen. Beproeft men het eene van het andere
los te rukken, dan blijkt het, dat zij elkander met vrij aan-
merkelijke kracht vasthouden. Door het aaneen drukken is
bewerkt geworden, dat de beide stukken elkander in vele
punten aanraken. — Daarentegen drukke men de helf-
ten vau een doorgesneden stuk gomelastiek slechts w einig aan
elkander, zoodat zij elkander slechts in weinige punten