Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1856-1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 09-61
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200029
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
157
den, die het ingedrongene water nergens vergunnen beneden-
Fig. 83
waarts te vloeijen. Doorboort men de bovenste waterdigte laag,
dan verkrijgt men eenen , volgens de wet voor communicerende
buizen, omhoog stijgenden waterstraal, wiens warmte bijna altijd
grooter is dan de warmte der lucht.
Eene der beroemdste artesische bronnen, die zich door haren
grooten rijkdom van water onderscheidt, is de bron te G r e n e 1-
le bij Parijs, welke bijna 600 el diep geboord is, en waaruit
het water meer dan 25 ellen omhoog springt. Een ander voor-
beeld van groote springkracht is een put te Bruck bij Erlan-
gen, die 149 el diep geboord is, en wiens waterstraal uit eene
5 duim wijde buis ruim 20 el in de hoogte stijgt.
Het oorspronkelijke doel der artesische bronnen was het verkrij-
gen van drinkwater; de groote rijkdom aan water en de
hoedaniglieid daarvan heeft bij vele ook andere aanwendingen
mogelijk gemaakt. Op eenige plaatsen in het noorden van Frank-
rijk is het gelukt van den uitspringend en straal onmiddellijk tot
het drijven van een molenrad partij te trekken; te Heilbronn
heeft men zich door vijf omstreeks 30 el diepe boringen eene
hoeveelheid water verschaft, die tot het drijven van een papier-
molen, eene bleekerij en eene vlasspinnerij toereikend is. An-
dere geboorde bronnen leveren zoutwater, waaruit keuken-
zout gewonnen wordt, gelijk die te Neusalzwerk niet ver van
Minden, of zijn beroemd als geneeskrachtige bronnen,
zoo als de gezondheidsbron te Kannstadt bij Stuttgart.