Boekgegevens
Titel: De plantkunde: voor zelfstandige oefening of ten gebruike bij het middelbaar en tot voorbereiding voor het hooger onderwijs
Auteur: Coster, D.J.
Uitgave: Amsterdam: C.L. Brinkman, 1864 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 1046 E 14
URL: http://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_200028
Onderwerp: Biologie: botanie: algemeen
Trefwoord: Plantkunde, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De plantkunde: voor zelfstandige oefening of ten gebruike bij het middelbaar en tot voorbereiding voor het hooger onderwijs
Vorige scan Volgende scanScanned page
329
in zoodanige beteekenis gebruikt, in gevaar brengen, te geloo-
ven, dat hij bereids het ware verklarings-middel heeft ont-
dekt, terwijl het inderdaad niets meer is dan een bedekte
vorm van de in natuurstudie tot dieper onderzoek opwek-
kende uitdrukking: »ik weet het niet!" (Ter loops zij opge-
merkt, dat men in het rijk der delfstoffen, die men toch niet
gewoon is levende te noemen, evenzeer eene menigte ver-
schijnselen kan waarnemen, zoo als verschil in digtheid,
kristalvorm, enz., waarvan men ook niet weet, hoe zij tot
stand komen. Intusschen hoort men daar toch niet van een
»leven" als verklaringsgrond spreken. Evenmin is dit
in dien zin noodig voor menschen, dieren of planten.)
Ik antwoord dus op de vraag: »wat is eene levende plant?
Dat is eene plant, in dien toestand verkeerende, waarin zij
eene bepaalde reeks van verschijnselen openbaart, welke met
name tot haren groei of hare vermeerdering betrekking heb-
ben. Wat is het leven der planten? Zoo noem ik de som de-
zer verschijnselen. » AVelke zijn de oorzaken dier verschijnselen?"
Gedeeltelijk bekende en gedeeltelijk onbekende. »Welke zijn
de bekende oorzaken?" Chemische en physische. »AVelke zijn
de onbekendeDat weet ik niet. »Welk verschil is er tus-
schen eene levende plant en een levend dier?" Tusschen
groote planten en dieren kent gij dit bijna even goed, als ik;
tusschen zeer kleine kan ik u dit niet opgeven. »Welk bij-
zonder onderscheid is er tusschen het leven van de eene
en dat van de andere?^^ Daarop zouden zoo vele antwoorden
moeten volgen> (indien men reeds in staat ware die te ge-
ven,) als er planten op den aardbodem zijn.
Tot toelichting van hetgeen men bij het aannemen van
een verschil tusschen planten- en dierenrijk in het oog heeft
te houden, neem ik hier een paar bladzijden van elders
over:(*)
Niemand zal zich eenen oogenblik bedenken, wanneer hij te beslissen
heeft, of een ])aard en een beuk tot het dieren- dan wel tot plantenrijk
behooren. Vrije, zelf voorgenoniene verandering van plaats (beweging),
de opname van onopgelost, ruw, vast voedsel door eene maag kenmerken
liet dier; de groene kleur, de bevestiging in eenen bodem, de voeding
(•) Namelijk uit het evenzeer ten gebruike op scholen bestemde Lehrbuch der
Botanik van hoppmann, Darrastadt, 1857.